Molécula descoberta no Brasil pode salvar o diabo-da-tasmânia da extinção

mathiasappel / Flickr

Uma forma contagiosa e transmissível ‘parasitária’ de cancro pode extinguir o diabo-da-tasmânia nas próximas décadas

Uma molécula descoberta numa aranha no Brasil poderá salvar da extinção um mamífero que vive do outro lado planeta. Batizada de gomesina, foi encontrada na aranha-caranguejeira Acanthoscurria gomesiana.

Investigadores australianos estão agora a testar a ação da gomesina no combate a um tipo de cancro que está a dizimar a população do diabo-da-tasmânia, marsupial que só vive na ilha que lhe dá o nome, localizada a 240 quilómetros da costa sudeste da Austrália.

O diabo-da-tasmânia, ou Sarcophilus harrisii, é o maior marsupial carnívoro do mundo. Há 3 mil anos, vivia também na parte continental da Austrália, mas hoje o seu habitat restringe-se à ilha da Tasmânia, um Estado australiano no qual corre um sério risco de extinção, por causa de uma forma contagiosa e transmissível “parasitária” de cancro conhecida como doença do tumor facial do diabo-da-tasmânia (TFDT).

Desde que surgiu, em 1996, cerca de 80% destes animais foram mortos. Se nada for feito, os cientistas estimam que a espécie será extinta dentro dos próximos 15 a 25 anos.

Segundo o biólogo Pedro Ismael da Silva Júnior, investigador do Laboratório Especial de Toxinologia Aplicada do Instituto Butantan, que descobriu a gomesina, a doença  caracteriza-se por feridas na face, principalmente na boca e no nariz.

As feridas vão aumentando e espalhando-se, destruindo os rostos dos animais e impedindo-os de comer, causando a morte por inanição”, explica. “O cancro espalha-se rapidamente e está presente em 65% da ilha da Tasmânia. A cura do tumor pode salvar esta espécie da extinção.”

Molécula sintética

Um grupo de pesquisadores da Faculdade de Medicina da Universidade de Queeensland, em Brisbane, na Austrália, está a testar uma molécula sintética desenvolvida e patenteada por Silva Júnior a partir da proteína da A. gomesiana, e um peptídeo semelhante, encontrado na aranha da espécie Hadronyche infensa, que vive naquele país.

Os cientistas demonstraram que, em laboratório, a gomesina interfere no ciclo das células cancerosas, modificando a produção de várias moléculas. Isto torna as células inviáveis, matando-as. O processo foi descrito num artigo publicado este ano na Cell Death Discovery, do grupo Nature.

No entanto, nada disto seria possível sem a descoberta de Silva Júnior. O cientista conta que sempre trabalhou com aranhas, centrando o estudo nos seus pelos urticantes. Contudo, quando foi fazer o mestrado, o seu orientador morreu e precisou substituí-lo.

Pedro Ismael da Silva Júnior descobriu a gomesina

“A minha nova orientadora, Sirlei Daffre, propôs que passássemos a pesquisar o sistema imune de aracnídeos em busca de peptídeos antimicrobianos”, lembra. “Eu concordei e começamos a procurar moléculas bioativas no sangue das aranhas.”

Durante o trabalho, que se estendeu de 1994 a 2000, o investigador encontrou várias moléculas, uma das quais muito potente e promissora. “Demos o nome de gomesina, em homenagem à aranha-caranguejeira Acanthoscurria gomesiana“, conta.

“A importância é que uma descoberta brasileira, financiada pela Fundação de Amparo à Pesquisa do Estado de São Paulo (Fapesp) e com registo pelo escritório de patentes da Universidade de São Paulo, está a ser utilizada por investigadores australianos para salvar da extinção um organismo vivo e único da região.”

Novos antibióticos

Silva Júnior também explica por que se dedicou a verificar a presença de moléculas com atividade antibiótica no sangue (hemolinfa) dos aracnídeos. “Estes organismos vivem na Terra há mais de 450 milhões de anos e os registos fósseis, principalmente no âmbar, mostram qu mudaram muito pouco no curso da evolução”, diz.

“Então, por viverem em ambientes contaminados e não mudarem muito durante a evolução é que nos despertou a curiosidade de como esses animais se defendiam.”

Os estudos de Silva Júnior demonstraram ainda que esta molécula também está presente em outros aracnídeos. “Essa informação, bem como a sequência de resíduos de aminoácidos da gomesina, foi compartilhada por meio de publicações científicas, com acesso permitido a todos os cientistas do mundo”, explica.

“Na Austrália, os investigadores verificaram a presença dessa molécula numa aranha-caranguejeira. Utilizaram tanto a proteína encontrada nessa espécie como a descoberta brasileira (sintetizaram usando a sequência de resíduos de aminoácidos disponível no banco de dados) para avaliar a sua atividade contra o tipo de cancro que está a levar à extinção o diabo-da-tasmânia.”

Avanço médico

Mas não é só para tratar o cancro do diabo-da-tasmânia que a gomesina poderá ser empregada. Devido à sua atividade contra bactérias, fungos e vírus, a gomesina pode também ser usada para o desenvolvimento de novos antibióticos, mais potentes do que os atuais.

Nesse caso, poderia ser empregada no combate das várias espécies de bactérias resistentes aos fármacos atuais. Mas é provável que um novo medicamento a partir dessa proteína seja desenvolvido primeiro noutro país.

“Temos a patente e já tentamos torná-la num produto, mas não conseguimos“, lamenta Silva Júnior. “É muito difícil o desenvolvimento de um fármaco no Brasil.”

O investigador esclarece que não tem nenhum trabalho em conjunto ou colaboração direta com o grupo australiano. “A partir das nossas descobertas, o grupo australiano foi capaz de avaliar uma molécula contra esse tipo de cancro e verificar a sua funcionalidade“, diz. “Temos inúmeras publicações que mostram as diversas atividades da gomesina, inclusive a antitumoral. Cada cientista que descobre alguma coisa ajuda os investigadores do futuro.”

O especialista ressalta ainda que não há competição. “São grupos que trabalham em prol do combate às doenças, cada um dando sua contribuição e caminhando cada vez mais para frente”, explica.

Não sou movido por vaidades. Espero realmente que um dia possamos desfrutar de um medicamento que possa resolver os nossos problemas de saúde. Fruto da associação de todos os investigadores do mundo. Que estejamos acima das pobres políticas de ciência e saúde dos nossos países.”

[sc name=”assina2″ by=”ZAP” url=”https://ciberia.com.br/molecula-brasil-salvar-diabo-tasmania-38633″ source=”Ciberia” url2=”http://www.bbc.com/portuguese/geral-44060603″ source2=”BBC” ]
PARTILHAR

RESPONDER

Online kaszinó játékok és tippek

Az online kaszinók ma már sokak számára elérhető, kényelmes és szórakoztató alternatívát jelentenek a hagyományos játéktermek mellett. A platformok széles választékát kínálják a nyerőgépektől a pókerig, és a technológia fejlődése révén egyre jobb felhasználói élményt …

Beyond Bets Elevate Your Online Casino with Richmoose.co.com & Cutting-Edge Solutions

Beyond Bets: Elevate Your Online Casino with Richmoose.co.com & Cutting-Edge SolutionsThe Evolution of Online Casino TechnologyChoosing the Right Casino Platform ProviderEssential Features of a Modern Casino PlatformThe Importance of API IntegrationsOptimizing the Player ExperienceSecurity and …

Beyond Resolution Expert Assistance with Qbet customer support – 247 Problem Solvers.

Beyond Resolution: Expert Assistance with Qbet customer support – 24/7 Problem Solvers.Understanding Qbet’s Support ChannelsLive Chat: Immediate AssistanceTroubleshooting Common IssuesAccount Verification ProceduresOptimizing Your Support ExperienceEmail Support: Detailed Inquiries & DocumentationBeyond Resolution: Continued Support & Resources Beyond …

Ekscytująca Rozrywka Online Czeka – Przewodnik po Slottica Casino httpspl-slotticacasino.com i Świec

Ekscytująca Rozrywka Online Czeka – Przewodnik po Slottica Casino https://pl-slotticacasino.com/ i Świecie Wirtualnych Hazardowych Gier.Co to jest Slottica Casino?Rejestracja i LogowanieMetody Wpłat i WypłatOferta Gier w Slottica CasinoAutomaty do GierGry Stołowe i KartyBonusy i Promocje …

Opening Date for Boomtown Casino: A New Era of Entertainment

Boomtown Casino, a highly anticipated addition to the gaming and entertainment landscape, is set to open its doors to the public on March 15, 2024. Nestled in a prime location, the casino aims to offer …

Snabbare uttag, säkrare spel – din guide till Incognito casino withdrawal time och smidiga vinster.

Snabbare uttag, säkrare spel – din guide till Incognito casino withdrawal time och smidiga vinster.Förstå Faktorer Som Påverkar UttagstiderOlika Uttagsmetoder och Deras SkillnaderE-plånböcker: Snabbheten och BekvämlighetenTraditionella Banköverföringar: Säkerhet FramföralltTips för Snabbare UttagVanliga Frågor om Incognito …

Jackpots knacken & Spannung erleben – Ihr Online-Casino Abenteuer bei httpsheatscasino.bet beginnt j

Jackpots knacken & Spannung erleben – Ihr Online-Casino Abenteuer bei https://heatscasino.bet/ beginnt jetzt!Die Vielfalt der Spiele bei HeatcasinoBonusangebote und PromotionenSicherheit und KundenserviceZahlungsmethodenMobile KompatibilitätVerantwortungsbewusstes Spielen Jackpots knacken & Spannung erleben – Ihr Online-Casino Abenteuer bei https://heatscasino.bet/ beginnt …

Nyerő Online Kaszinó Útmutató

Az online kaszinók világa gyorsan növekszik, és egyre több játékos keres megbízható információkat arról, hogyan válasszon platformot, játsszon felelősséggel, és maximalizálja az élményt. Sok játékos kedveli a online kaszinó kínálatokat, mert egyszerűen elérhetők, változatos játékokat …

Czy Deloro casino to brama do ekscytujących wygranych i niezapomnianych wrażeń hazardowych online

Czy Deloro casino to brama do ekscytujących wygranych i niezapomnianych wrażeń hazardowych online?Oferta Gier w Deloro Casino – Od Klasyki do NowościAutomaty do Gier – Królestwo Szczęśliwych LosówGry Stołowe – Elegancja i StrategiaKasyno na Żywo …

Мостбет Обзор, Зеркало Mostbet, Отзывы

"мостбет Отзывы Реальные отзывы ИгроковContentМетоды ВыводаЖалоба Mostbet: разве Пользователи Были Недовольны?продифференцируйте Ставок На СпортMostbet Банковские ВозможностиЛегальность MostbetMostbetMostbet Варианты Ставок спустя Мобильное ПриложениеИнформация О Ставках и Mostbet Их видыКак Сделать Ставку На MostbetБонусы И АкцииМетоды Депозитаотзыва …